Maliye
Bakanlığından : VERGİ
USUL KANUNU GENEL TEBLİĞİ
(SIRA NO: 370) 3100 sayılı Katma
Değer Vergisi Mükelleflerinin Ödeme Kaydedici Cihazları Kullanmaları
Mecburiyeti Hakkında Kanuna1 göre akaryakıt pompaları
(LPG dahil) ödeme kaydedici cihazlara bağlanan istasyonlarda, akaryakıt
satın alan motorlu taşıtlara ait
plaka bilgisinin ödeme kaydedici cihazlar tarafından otomatik olarak
tanınmasını sağlamak üzere; taşıtlar, pompalar ve ödeme kaydedici
cihazlara takılacak
ve kullanılacak ünitelere ilişkin usul ve esasların belirlenmesi bu
Tebliğin konusunu oluşturmaktadır. Bakanlığımıza
intikal eden olaylardan, pompaları ödeme kaydedici cihazlara bağlanan
istasyonlarda elle plaka bilgisi girilmesinin gecikmelere yol açtığı,
ödeme kaydedici cihaza (bilerek veya bilmeyerek) farklı plaka bilgisi
girildiği anlaşılmıştır. Buna göre,
akaryakıt satışlarında iş akışını hızlandırmak ve bilerek veya bilmeyerek
ödeme kaydedici cihazlara farklı plaka bilgisi girilmesini engellemek
amacıyla, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun2 Mükerrer 257 nci
maddesinin (6) numaralı bendinin Bakanlığımıza verdiği yetkiye istinaden,
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa3 göre trafik
tescil kuruluşlarınca kayıt ve tescil zorunluluğu bulunan motorlu kara
taşıtlarına,
taşıtın plaka bilgisinin pompalara bağlı ödeme kaydedici cihazlara
otomatik olarak kaydedilmesini sağlamak üzere, aşağıda belirtilen usul ve
esaslar çerçevesinde “Taşıt Kimlik Birimi” takılması; akaryakıt
istasyonlarında, pompaların ve ödeme kaydedici cihazların bu birimlerle
iletişimi sağlayacak ünitelerle teçhiz edilmesi ve kullanılması
zorunluluğu getirilmiştir. 1.
Taşıt Kimlik Birimi Sistemi “Taşıt
Kimlik Birimi ”,
Karayolları Trafik Kanununa göre trafik tescil kuruluşlarınca kayıt ve
tescil zorunluluğu bulunan motorlu kara taşıtlarına monte edilen, taşıta
ait plaka numarası vb.
bilgileri hafızasında muhafaza eden ve bu bilgilerin akaryakıt
alımı sırasında pompalara bağlı ödeme kaydedici cihazlara
otomatik olarak iletilmesine imkan sağlayan
cihazlardır. Taşıt
kimlik birimi ile ödeme
kaydedici cihazlar arasındaki iletişimi sağlamak üzere pompalara ve ödeme
kaydedici cihazlara
takılacak
ve kullanılacak cihazların birlikte çalışmasını sağlayan düzenek ise “Taşıt Kimlik Birimi
Sistemi”ni oluşturur. 2.
Özellikler Sistem, akaryakıt
alımı sırasında bilgileri ödeme kaydedici cihaza ileten ünitenin
(okuyucunun) taşıt kimlik birimine yaklaştırılmasıyla çalışmaya başlayacak
ve taşıt kimlik biriminde programlı bilgiler, sistemin unsurunu oluşturan
cihazlar vasıtasıyla otomatik olarak ödeme kaydedici cihaza
aktarılacaktır. Taşıt kimlik birimi
sistemi kullanılarak gerçekleştirilen akaryakıt alım işlemlerinin sonunda,
pompalara bağlı ödeme kaydedici cihazlardan otomatik olarak çıkacak
fişlerin üzerinde, EK’te yer alan fiş örneğinde gösterilen bilgiler
bulunacaktır. Sistemin
unsurlarından olan taşıt kimlik birimleri aşağıdaki özellikleri
taşıyacaktır:
-
Taşıtın plaka
bilgisi ile motor ve şasi numaralarını ihtiva edecektir.
-
Ödeme kaydedici
cihazlarla iletişim yapabilecek özellikte olacaktır. -
Taşıtın ön camının
herhangi bir köşesine ve camın iç yüzeyine (doğrudan cama tatbik edilmek
suretiyle), camı olmayan
(motosiklet, mobilet vb.) taşıtlarda ise depo girişinin yanına
kolaylıkla çıkartılamayacak tarzda yapıştırılacak ve çıkartılmak
istendiğinde bir daha kullanılamayacak şekilde tahrip olacaktır
-
Üzerine kaydedilen
bilgiler silinemeyecek, kopyalanamayacak ve yetkili kişiler dışında bilgi
girişi yapılamayacaktır. -
Yurt genelinde
bütün ödeme kaydedici cihazlarla iletişim sağlayacak özellikte
olacaktır. -
Üzerinde
Bakanlığımızdan onay alan ilgili üretici veya ithalatçı kuruluşu belirten
bir ibare bulunacaktır. 3. Taşıt Kimlik
Birimi Takılacak Motorlu Kara Taşıtları 5018 sayılı Kamu
Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununa göre genel yönetim kapsamında sayılan
idareler, köy tüzel kişilikleri ve Türkiye’ye diplomatik statüde gelenlere
ait taşıtlar, raylı sistemle çalışanlar ile iş makinesi türünden araçlar
hariç, trafik tescil
kuruluşlarınca kayıt ve tescil zorunluluğu bulunan aşağıda sayılan motorlu
kara taşıtları ve benzerlerine “Taşıt Kimlik Birimi ” monte edilmesi
zorunludur. 1.
Otomobil,
2.
Motosiklet
(motorlu bisiklet ve triportör gibi yük motosikleti dahil),
3.
Minibüs
ve midibüs, 4.
Otobüs,
5.
Kaptıkaçtı,
6.
Arazi
taşıtı, 7.
Panel
van, 8.
Motorlu
karavan, 9.
Kamyonet,
10.
Kamyon,
11.
Çekici, 12.
Traktör 13.
Özel
amaçlı taşıtlar (İtfaiye, cankurtaran, cenaze araçları
vb.) 4.
Taşıt Kimlik Birimi Sistemlerinin Montajı ve
Programlanması Taşıtlara
takılacak taşıt kimlik birimleri ve bu birimlerle ödeme kaydedici cihazlar
arasında iletişimi sağlayacak cihazların üretim, ithalat, montaj,
programlama ve servislik hizmetleri, bu konuda Bakanlığımızdan onay alan
üretici veya ithalatçı kuruluşlarca yerine
getirilecektir. Üretici
veya ithalatçı kuruluşlar söz konusu hizmetleri, doğrudan doğruya veya
yetkili satış ve bakım-onarım servisleri vasıtasıyla
gerçekleştireceklerdir. Taşıtların plaka numaralarının değişmesi halinde,
“taşıt kimlik biriminde”
yapılacak değişiklikler de söz konusu üretici veya ithalatçı
kuruluşlarca yerine getirilecektir. Taşıt
kimlik birimine plaka bilgisi ile motor ve şasi numaralarının
programlanması işlemleri, Gelir İdaresi Başkanlığı Bilgi İşlem Merkezinden
elektronik onay alınmak suretiyle gerçekleştirilecektir. Üretici veya
ithalatçı kuruluşların yetkili elemanları, taşıt kimlik birimi takılacak
taşıtın plaka bilgisi ile motor ve şasi numaralarını transfer etmek üzere
onaylı cihazlar vasıtasıyla Gelir İdaresi Başkanlığı Bilgi İşlem Merkezi
ile elektronik bağlantı kuracaklardır. Söz konusu bilgiler doğrulandıktan
sonra Gelir İdaresi Başkanlığı Bilgi İşlem Merkezince elektronik yolla
gönderilen bilgiler otomatik olarak taşıt kimlik birimine
kaydedilecektir. Taşıtlarına
programlanmış kimlik birimi takılan taşıt sahiplerine, üretici veya
ithalatçı kuruluşlarca bir taşıt kimlik belgesi verilecektir. Taşıt kimlik
belgesinde diğer bilgilerin yanı sıra üretici veya ithalatçı firmanın
unvanı ile montaj ve programlama işlemlerini yapan servis elemanının adı,
soyadı ve imzası, montaj tarihi vb. bilgiler yer
alacaktır. 5.
Onay İşlemi Taşıt
kimlik birimi sisteminin kullanılabilir hale gelmesi için Bakanlığımızca
onaylanması gerekmektedir. Üretici
veya ithalatçı kuruluşlar, bir dilekçe ile Bakanlığımıza başvurarak
sistemlerinin onaylanmasını talep edeceklerdir. Onay
için başvuruda bulunacak üretici veya ithalatçı kuruluşlar Bakanlığımız
merkez denetim elemanlarının idari incelemesine, kullanılacak sistemler
ise (3100 sayılı Katma Değer Vergisi Mükelleflerinin Ödeme Kaydedici
Cihazları Kullanmaları Mecburiyeti Hakkında Kanun hükümleri çerçevesinde)
teknik incelemeye tabi tutulacaktır. Şu kadar ki 3100 sayılı Kanuna göre
daha önce Bakanlığımız merkez denetim elemanlarınca incelenmiş olan
üretici veya ithalatçı kuruluşlar tekrar idari incelemeye tabi
tutulmayacaktır. Onay
talebine ilişkin dilekçelerde aşağıda belirtilen bilgi ve belgeler yer
alacaktır. 1.
Üretici
ya da ithalatçı kuruluşun kanuni temsilcilerinin kimliklerini açıklayıcı
bilgiler, 2.
Cihazların
teknik ve fonksiyonel özellikleri, 3.
Elektronik
unsurların listesi ve bunların başlıca özellikleri, 4.
Fonksiyonel
ve imalatla ilgili özelliklerinin açıklandığı şema ve
planlar, 5.
Sistemin
işleyişine ilişkin standart yazılıma dair bilgi ve
belgeler, 6.
Sistemde
yer alan cihazların bütününün ve muhtelif kısımlarının
fotoğrafları, 7.
Kullanım
ve bakım normları, 8.
Sistemin
satışı ve programlanmasına dair organizasyonun
özellikleri, 9.
Bakım
ve onarım organizasyonunun özellikleri, 10.
Yurt
içinde yetkili bakım ve onarım yapabilecek merkez ve servislerin
listesi. Sistemin
onaylanabilmesi için, yukarıda belirtilen dilekçe ile birlikte, sistemi
oluşturan taşıt kimlik birimi ve diğer üniteler ile taşıt kimlik biriminin
programlanmasına ilişkin cihazların da teslimi
gerekir. Bakanlığımız,
gerekli görmesi durumunda üretici veya ithalatçı kuruluşlar tarafından
onayı talep edilen cihaz ve sistemlerle ilgili olarak Türk Standartları
Enstitüsü (TSE), Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TUBİTAK)
gibi kurumlara inceleme yaptırabilecektir. Bakanlığımızdan
onay alacak kuruluşların, arızalanan cihazları en çok 48 saat içerisinde
çalışır hale getirecek şekilde yurt sathına yayılmış bir servis
teşkilatlarının olması ve satışını yaptıkları cihazların en az on yıl
yedek parça temini de dahil gerekli bakım ve onarımlarını sağlamaları
şarttır. Yaptırılacak
incelemeler sonunda gerekli şartları sağladığı tespit edilen kuruluşlara,
Bakanlığımızca söz konusu sistemlerin üretim, ithalat, montaj, program,
satış ve satış sonrası hizmetlerin verilmesi konularında gerekli onaylar
verilecektir. Onayda
öngörülen şartlara uymadığı tespit edilen kuruluşların yetkileri iptal
edilecektir. 6.
Uygulamanın Başlaması Yukarıda
özellikleri belirtilen taşıt kimlik birimi sistemi onay işlemleri bu
Tebliğin Resmi Gazetede yayımlanmasını takiben başlayacak ve sistemleri
onaylanan üretici veya ithalatçı kuruluşların listesi Gelir İdaresi
Başkanlığının http://www.gib.gov.tr/
adresli web sitesinde yayımlanacaktır. Onay
işlemleri tamamlandıktan sonra, akaryakıt istasyonlarına sistemi oluşturan
ünitelerin montajı ile taşıt kimlik birimlerinin programlanması ve
taşıtlara montajına dair süreler Gelir İdaresi Başkanlığınca belirlenerek
kamuoyuna duyurulacaktır. 7. Diğer
Hususlar Tebliğin
(3) numaralı bölümünde belirtilen mecburiyet kapsamı dışındakilerle
yabancı plakalı taşıtlara yapılan akaryakıt satışları ve varil, bidon vb.
kaplarla yapılan akaryakıt satışlarında ödeme kaydedici cihazlara
girilmesi zorunlu bilgiler, bu tür satışlar için tahsis edilen ve ödeme
kaydedici cihazda bulunan klavyenin kullanılması suretiyle
gerçekleştirilecektir. Mecburiyet
kapsamındaki taşıtlara, kimlik birimi takılıncaya kadar yapılacak
akaryakıt satışlarında da ödeme kaydedici cihazın klavyesi
kullanılacaktır. 8.
Ceza Yukarıda
belirlenip açıklanan usul ve esaslara uymadıkları tespit edilen
Bakanlığımızdan onay alan firmalar ve bunların yetkili servisleri ile
akaryakıt istasyonu işletmecileri ile öngörülen süreler içerisinde
taşıtlarına taşıt kimlik birimi taktırmadığı veya programlattırmadığı
tespit edilen taşıt sahiplerine, Vergi Usul Kanununda öngörülen ve
durumlarına uyan özel usulsüzlük cezaları
kesilecektir. Bu
Tebliğ gereğince taşıt sahiplerine uygulanacak cezalar, taşıtın motorlu
taşıtlar vergisi açısından bağlı olduğu yer vergi dairesi tarafından
kesilecek ve kesilen ceza aynı vergi dairesine
ödenecektir. Tebliğ
olunur. ––––––––––––––––––––––– 1) 15 Aralık 1984 tarih ve 18606
sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır. 2) 10 Ocak 1961 tarih ve 10703 sayılı
Resmi Gazete’de yayımlanmıştır. 3) 18 Ekim 1983 tarih ve 18195 sayılı Resmi Gazete’de
yayımlanmıştır. Eki
İçin Tıklayınız | ||||||